امام پنجم فرمود:
رسول خدا (ص) در آخرین جمعه ماه شعبان این خطبه را خواند، حمد خدا کرد و ستایش او نمود و سپس فرمود ای مردم ماهی بر شما سایه افکنده که در آن شبی است بهتر از هزار ماه آن رمضان است خدا روزه اش را واجب کرده و یک شب نماز نافله آن را برابر هفتاد شب در ماه دیگر مقرر ساخته هر که عمل مستحبی در آن کند چون عمل واجبی است که در ماههای دیگر و هر که فریضه ای در آن انجام دهد چون کسی باشد که هفتاد فریضه در ماههای دیگر انجام دهد آن ماه شکیبائی است و مزد شکیبائی بهشت است آن ماه همدردی است آن ماهی است که خدا بیفزاید در آن بروزی مؤمن هر که در آن روزه دار مؤمنی را افطار دهد نزد خدای عز و جل ثواب آزاد کردن بنده ای دارد و گناهان گذشته اش آمرزیده شود به آن حضرت عرض شد یا رسول اللّه همه ما توانا نیستیم که روزه داری افطار دهیم فرمود خدای تبارک و تعالی کریم است ، همین ثواب را میدهد بشما که توانا هستید بشربتی از شیر که بدان روزه داری را افطار دهید یا شربتی از آب گوارا یا چند دانه خرما که بر بیش از آن قدرت ندارید هر که در آن از خدمت مملوک خود تخفیف دهد خدا در حساب او تخفیف دهد آن ماهی است که اولش رحمت و میانش آمرزش و آخرش اجابت و آزادی از دوزخ است در این ماه از چهار خصلت بی نیاز نباشید دو تا برای رضای خدا و دو تا برای نیاز خود آن دو که برای رضای خداست گواهی اینکه معبود حقی نیست جز خدا و براستی من رسول خدایم و آن که دو بدان نیاز دارید از خدا بخواهید حوائج خود را و بهشت را و از خدا بخواهید عافیت و پناه طلبید از آتش .

چون شکم از مباح پر شود، چشم از شناخت صلاح کور شود.
چون بلایی بر تو روی آرد، بر آن بنشین ! چه ، تلاش تو، بر آن می افزاید.
چون بینی که پیوسته بلا بر تو فرود آید، بدان ! که خداوند ترا بیدار کرده است .
اگر خواهی ترا فرمان برند، آن خواه ! که بر آن توانا هستی .
اگر آن چه خواهی نیست ، آن خواه ! که هست .
چون زاهدی از مردم بگریزد. او را طلب کن ! با دشمن خویش مشورت کن ! تا از رای او، اندازه دشمنی و نیتش را بدانی .
کشکول شیخ بهایی

در کتاب ((مستظهری )) آمده است که : هارون الرشید، شبی همراه با عباس قصد دیدار فضیل بن عیاض کرد. و چون به در خانه وی رسیدند، شنیدند که می خواند: (( أًمْ حَسِبَ الَّذِینَ اجْتَرَحُوا السَّیِّئَاتِ أّن نَّجْعَلَهُمْ کَالَّذِینَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ سَوَاء مَّحْیَاهُم وَمَمَاتُهُمْ سَاء مَا یَحْکُمُونَ** )) پس ، هارون الرشید، عباس را گفت : اگر چیزی سودمندان افتد، همین بود. آنگاه ، عباس ، فضیل را گفت : امیرالمؤمنین را اجابت کن ! فضیل گفت : امیرالمؤمنین نزد من چه می کند؟ سپس در را باز کرد و چراغ خاموش کرد و هارون گرد خانه می گشت تا دست هارون بر او قرار گرفت . فضیل گفت : آه ! چه دست نرمی ست ! اگر از عذاب قیامت نجات یابد! سپس گفت : برای پاسخ روز قیامت حاضر باش ! چرا که بایستی با هر مرد و زن مسلمانی به پیشگاه خداوند پیش بروی . گریه هارون شدت یافت و عباس گفت : ای فضیل ! خاموش باش !که امیرالمؤمنین را کشتی و فضیل گفت : ای هامان ! تو و یارانت او را کشتید. و هارون گفت : تو را ((هامان )) نخواند، جز این که مرا نیز ((فرعون )) شمرد. آنگاه هارون او را گفت : این هزار دینار کابین مادرم است و خواهم که از من بپذیری . گفت : نه ! امید است که پروردگار از جزایی که به مادرت داد، ترا نیز دهد. آن را از هر کس که گرفته ای ، وی را بازده ! و رشید برخاست و بیرون رفت .
کشکول شیخ بهایی
———————————
پی نوشت
** – آیه ۲۱ سوره ۴۵ جاثیه
آیا کسانی که مرتکب کارهای بد شده‏ اند پنداشته‏ اند که آنان را مانند کسانی قرار می‏دهیم که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‏ اند [به طوری که] زندگی آنها و مرگشان یکسان باشد چه بد داوری می‏کنند

احمد بن عبد العزیز از امام صادق (ع) روایت کند که امیر المؤمنین علىّ بن ابى طالب (ع) فرمود:
هیچ عملى همراه با تقوا اندک به شمار نیاید، و چگونه اندک شمرده شود چیزى که مورد قبول (خداوند) واقع مى گردد؟!

سماعه بن مهران گوید:
امام صادق (ع) فرمود: از نشانه های یقین
آن است که مردم را با به خشم آوردن خدا- عزّ و جلّ- خشنود نسازید، و آنان را نسبت به آنچه که خداوند از فضل خودش (به آنان داده و) به شما نداده است مورد ملامت قرار ندهید، زیرا که روزی را حرض آزمند پیش نکشد، و خوش نداشتن ناخواه رد نکند. و اگر هر کدام از شما از روزیش بگریزد چنان که از مرگ می گریزد هر آینه روزیش به او می رسد همچنان که مرگ گریبانگیر او می شود.

حکمت ۲۹۶
پرهیز از دشمنی‏ ها
(اخلاقی) و درود خدا بر او، فرمود: (شخصی را دید که چنان بر ضد دشمنش می‏کوشید که به خود زیان می‏رسانید، فرمود:) تو مانند کسی هستی که نیزه در بدن خود فرو برد تا دیگری را که در کنار اوست بکشد
حکمت ۲۹۷
******************
ضرورت عبرت گرفتن
(اخلاقی، اجتماعی) و درود خدا بر او، فرمود: عبرت‏ها چقدر فراوانند و عبرت پذیران چه اندک
******************
حکمت ۲۹۸
اعتدال در دشمنی‏ ها
(اخلاقی، سیاسی) و درود خدا بر او، فرمود: کسی که در دشمنی زیاده روی کند گناهکار، و آن کس که در دشمنی کوتاهی‏ کند ستمکار است، و هر کس که بی‏ دلیل دشمنی کند نمی‏تواند با تقوا باشد
******************
حکمت ۲۹۹
نماز در نگرانی‏ها
(اعتقادی) و درود خدا بر او، فرمود: آنچه که بین من و خدا نارواست اگر انجام دهم و مهلت دو رکعت نماز داشته باشم که از خدا عافیت طلبم، مرا اندوهگین نخواهد ساخت.
******************
حکمت ۳۰۰
شگفتی روزی بندگان
(اعتقادی) و درود خدا بر او، فرمود: (از امام پرسیدند چگونه خدا با فراوانی انسان‏ها به حسابشان رسیدگی می‏کند پاسخ داد:) آن چنانکه با فراوانی آنان روزیشان می‏دهد (و باز پرسیدند چگونه به حساب انسان‏ها رسیدگی می‏کند که او را نمی‏بینند فرمود) همان گونه که آنان را روزی می‏دهد و او را نمی‏بینند

راههاى قرآن
امیر المومنین علیه السلام فرمود:
همانا دهانهاى شما، راههاى قرآن است و با آن قرآن مى خوانید؛ پس آنها را با مسواک زدن پاکیزه کنید.
****************
مسواک و نماز
امام باقر و امام صادق علیهما السلام فرموده اند:
اگر مسواک بزنید و دو رکعت نماز بخوانید، بهتر از این است که هفتاد رکعت نماز را بدون مسواک زدن بخوانید.
****************
دستور به مسواک
پیامبر صلى الله علیه وآله فرمود:
اگر بر امتم سخت و مشقت انگیز نبود. آنان را به هنگام هر وضویى به مسواک زدن امر مى کردم .
****************
فواید مسواک زدن
امام صادق علیه السلام فرمود:
مسواک زدن دوازده ویژگى دارد:
۱ جزء سنت است .
۲ پاکیزه کننده دهان است .
۳ روشنى بخش چشم است .
۴ خداوند را خشنود مى کند.
۵ دندانها را سفید مى کند.
۶ زردى دندان را از بین مى برد.
۷ اشتها را زیاد مى کند.
۸ لثه را محکم مى کند.
۹ بلغم را از بین مى برد.
۱۰ حافظه را زیاد مى کند.
۱۱ اجر هر کار نیکى را مضاعف مى کند.
۱۲ فرشتگان را شاد مى کند.

امام موسی بن جعفر علیه السلام فرمود:
هر کس براى نماز مغرب وضو بگیرد، آن وضو کفار همه گناهان آن روز اوست . مگر گناهان کبیره . و هر کس براى نماز صبح وضو بگیرد، آن وضو کفاره همه گناهان آن شب اوست ، مگر گناهان کبیره .
************
رسول خدا صلى الله علیه وآله فرمود:
چشمان خود را هنگام وضو گرفتن باز نگه دارید. تا آنها آتش جهنم را نبینند.

حق خیرخواه تو ، این است که :
نسبت به وی تواضع کنی .
به سخنانش خوب گوش فرا دهی . اگر درست گفت ، خدای عزوجل را حمد گویی ، و اگر درست نگوید، بر او رحمت آوری ، و او را متهم نسازی ، و بدانی که او خطا کرده است . و از روی عمد سخن نگفته است . و او را بر آن خطا مواخذه نکنی ، مگر اینکه واقعا شایسته توبیخ باشد. که در این حالت باید به کار او اعتنا نکنی و توفیق تنها از خداست .
حق بزرگسال ، این است که :
او را به جهت سن او، بزرگ بداری . برای تقدم در اسلام که پیش از تو مسلمان بوده
در اجلال او بکوشی ، نزد دشمنان با او روبرو نشوی ، در راه بر او سبقت نگیری ، با او کودکانه رفتار نکنی ، او را به نادانی نسبت ندهی . و اگر با تو سبکی کرد، تحمل کنی . و به جهت حق و حرمت اسلام ، به او اکرام کنی .
حق کوچکتر، از تو در سن ، این است که :
در تعلیم به رحم آوری ، بر او ببخشایی و بر زشتی او پرده پوشی کنی ، با او مهربان باشی و به کمکش بشتابی .
حق کسی که از تو چیزی می خواهد. این است که به اندازه نیازش به او ببخشی .
حق کسی که از وی درخواست می کنی ، این است که اگر خواسته تو را به تو بخشید، با تشکر و معرفت فضلش از او بپذیری . و اگر از تو دریغ داشت . عذر او را بپذیری .
حق کسی که تو را در راه خدا خشنود سازد، این است که اول خدای تعالی را حمد گویی . سپس از او تشکر کنی .
حق کسی که با تو بد می کند، این است که : او را عفو کنی و اگر بدانی که این عفو تو ضرر دارد، از دیگران در برابر بدرفتاری او کمک بخواهی ، که خدای تبارک و تعالی فرمود:
و لمن انتصر بعد ظلمه ، فاولئک ما علیهم من سبیل
و هر کس ، پس از ظلمی که بر او شده است ، برای دفع ظلم از دیگران یاری طلبد، بر او هیچ حرجی نیست .
مطالب مشابه
رعایت حقوق ۵ همنشینان
رعایت حقوق اعضاى بدن
حق عبادت
رعایت حقوق معلم و شاگرد
رعایت حقوق خانواده

گر چه بر واعظ شهر این سخن آسان نشود
تا ریا ورزد و سالوس مسلمان نشود
رندی آموز و کرم کن که نه چندان هنر است
حیوانی که ننوشد می و انسان نشود
گوهر پاک بباید که شود قابل فیض
ور نه هر سنگ و گلی لولو و مرجان نشود
اسم اعظم بکند کار خود ای دل خوش باش
که به تلبیس و حیل دیو مسلمان نشود
عشق می ورزم و امید که این فن شریف
چون هنرهای دگر موجب حرمان نشود
دوش می گفت که فردا بدهم کام دلت
سببی ساز خدایا که پشیمان نشود
حسن خلقی ز خدا می طلبم خوی تو را
تا دگر خاطر ما از تو پریشان نشود
ذره را تا نبود همت عالی حافظ
طالب چشمه خورشید درخشان نشود