حکمت ۱۷۶
ابزار ریاست (بردباری فراوان)
(اخلاقی ، مدیریّتی ) و درود خدا بر او، فرمود: بردباری و تحمّل سختی ‏ها، ابزار ریاست است.
حکمت ۱۷۷
روش برخورد با بدان
(اخلاق اجتماعی ) و درود خدا بر او، فرمود: بدکار را با پاداش دادن به نیکوکار آزار ده
حکمت ۱۷۸
روش نابود کردن بدی ‏ها
(اخلاقی ، سیاسی ، اجتماعی ) و درود خدا بر او، فرمود: بدی را از سینه دیگران، با کندن آن از سینه خود، ریشه کن نما
حکمت ۱۷۹
لجاجت و سستی اراده
(اخلاقی ، اجتماعی ) و درود خدا بر او، فرمود: لجاجت تدبیر را سست می ‏کند.
حکمت ۱۸۰
طمع ورزی و بردگی
(اخلاقی ، اجتماعی ) و درود خدا بر او، فرمود: طمع ورزی ، بردگی همیشگی است.

از سخنان امیرالمومنین (ع )
: آن که حریص بر مال دنیا را با بخل به آن ، به هم درآمیخته است ، به دو پایه از پستی و فرومایگی در آمیخته است
آن که به پنهانی ، متعهد دانش خویش نباشد، آن دانش به آشکارا آبرویش ‍ ببرد
کسی که جز از خدا شرف بجوید، شرف ، او را هلاک سازد.
آن که با درخواست از تو، آبروی خویش پاس ندارد، تو از رد خواهش او، آبروی خویش پاس دار!
ثروت خویش جز در راه نیک به کار مگیر! و نیکوکاری خود جز در راه نیک مردان به کار مبر!
آن چه که پاسخش تو را خوش نیاید، مگوی !
در هیچ محفلی با لجوج ستیزه مکن ! مباد که در بدی به تو تواناتر باشد، تا نیکی تو بر او!
کشکول شیخ بهایی

از سفارش های رسول اکرم (ص ): به ابوذر که : – خدا از او خشنود باد! – بر عمرت بیش از مال خویش بخیل باش !: ای ابوذر! چیزی را که بهره ای از آن نداری ، رها کن و بر آن چه که به تو مربوط نیست ، سخن مگوی ! همچنان که دارایی خویش را در خزانه محفوظ می داری ، زبان خویش ‍ نگه دار!
کشکول شیخ بهایی

سقراط حکیم ، کم می خورد و جامه خشن می پوشید. یکی از فیلسوفان روزگارش به او نوشت : اعتقاد تو اینست که رحم آوردن بر هر ذی روحی واجب است و تو خود، ذی روح هستی و به رها کردن غذای کم و جامه خشن بر خویش ترحم نمی ورزی . و سقراط در پاسخ وی نوشت : مرا به پوشیدن جامه خشن سرزنش کرده ای و گاه ، انسان به زشت علاقه می ورزد و زیبا را رها می سازد و نیز به کمی غذا نکوهیده ای . اما، من ، چندان می خورم ، که زنده بمانم و تو زندگی می کنی ، تا بخوری .
پس فیلسوف به او نوشت : انگیزه کم خوری تو را دانستم . انگیزه کم گوئیت چیست ؟ و اگر در خوردن بر خود سخت می گیری ، چرا در گفتن امساک می کنی ؟ و سقراط به پاسخ نوشت : آن چه را که ناگزیر از ترک آنی ، پرداختن به آن ، بیهوده است . و پروردگار، ترا دو گوش و یک زبان آفریده است ، تا دو برابر آن چه می گویی ، بشنوی . و نه آن که بیش از آن چه می شنوی ، بگویی .

از ((شیخ الطایفه )) در کتاب ((تهذیب )) در اوایل کتاب ((مکاسب )) به روایت حسن یا صحیح از ((حسن بن محبوب )) از ((جریر)) نقل کرده است که از امام صادق (ع ) شنیدم که می فرمود: از خدا بترسید و نفس ‍ خود را به پرهیزگاری بمیرانید و آن را با اطمینان به خدا تقویت کنید و با تکیه به بی نیازی حق ، از بردن نیاز خود به صاحبان قدرت ، بپرهیزید!
و بدان ! که آن کس که نزد صاحبان قدرت ، یا کسی که مخالف دین اوست ، به چشم داشت مال دنیا فروتنی کند، پروردگار، او را به ورطه در اندازد و بر او خشم گیرد، کار او به وی بازگذارد و اگر به چیزی از دنیا دست یابد، برکت از وی ببرد. و از دنیا وی ، آن چه در حج و آزادی بردگان و نیکوکاری صرف کند، بی پاداش ماند.
ادامه نوشتار »

چون جالینوس در گذشت ، در جیب او نامه ای یافتند که در آن نوشته ای بود: نادان ترین نادانان ، آن است که شکمش را به آن چه که یابد، پر کند. آن چه می خوری ، به جسمت می پیوندد و آن چه به صدقه می دهی به روحت . و آن چه از پس می گذاری ، از آن دیگریست . نیکوکار زنده است هر چند که به جهان دیگر برود و بدکار مرده ایست ، هر چند که به دنیا بماند قناعت حجاب بینوایی است . و شکیبایی کارها را سامان می دهد# اندیشه درست ، کارهای کوچک را بزرگ می کند و برای فرزندان آدم چیزی را بهتر از توکل بر خدا ندیدم .

حسن بصری ، به ملاقات امام علی بن حسین – زین العابدین – رفت و امام (ع ) او را گفت : ای حسن ! پروردگاری را که به تو نیکی کرد، اطاعت کن ! و اگر او را اطاعت نکردی ، سرکش مباش ! و اگر عصیان کردی ، از روزی او مخور! و اگر عصیان ورزیدی ، و روزی او خوردی ، و در خانه اش نشستی ، پاسخی نیکو برای او آماده دار!
کشکول شیخ بهایی

حکمت ۱۷۱
ره آورد شوم حرام خواری
(اخلاقی ، اجتماعی ) و درود خدا بر او، فرمود: بسا لقمه‏ ای گلوگیر که از لقمه‏ های فراوانی محروم می ‏کند.
حکمت ۱۷۲
نادانی و دشمنی ‏ها
(اخلاقی ، علمی ) و درود خدا بر او، فرمود: مردم دشمن چیزهایی هستند که نمی ‏دانند.
حکمت ۱۷۳
ارزش مشورت‏ها
(اخلاقی ، اجتماعی ) و درود خدا بر او، فرمود: آن کس که از افکار و آراء گوناگون استقبال کند، صحیح را از خطا خوب شناسد.
حکمت ۱۷۴
ارزش خشم در راه خدا
(اخلاق سیاسی ، عقیدتی ) و درود خدا بر او، فرمود: آن کس که دندان خشم در راه خدا بر هم فشارد، بر کشتن باطل گرایان، توانمند گردد.
حکمت ۱۷۵
راه درمان ترس
(اخلاقی ، علمی ، تربیتی ) و درود خدا بر او، فرمود: هنگامی که از چیزی می ‏ترسی ، خود را در آن بیفکن، زیرا گاهی ترسیدن از چیزی ، از خود آن سخت‏تر است

امیرالمؤمنین (ع ) فرمود: خوداری مردم از آموختن دانش از آن رو است که ببینند، آن که علم آموخته است ، از آن ، کمترین سودی نمی برد.
********************
حکیمی گفت : اگر بیاموزی و بدان عمل نکنی ، از دانش خود بهره ای نبرده ای . و اگر بر آن بیفزایی ، مثل تو، مثل آن مرد است ، که پشه ای هیزم فراهم آورد و خواست آن را بردارد. نتوانست . به زمین نهاد و بر آن افزود.
*********************
یکی از مفسران ، در بیان آیه شریفه : ((و اما السائل فلا تنهر)) گفته است منظور، خواهنده طعام نیست . که خواهنده دانش است .

امیرالمؤمنین علیه السلام گوید رسول خدا (ص) فرمود: دو پر خورند که سیر نشوند: دنیا طلب و دانشجو، کسی که از دنیا به آنچه خدا برایش حلال کرده قناعت کند سالم ماند و کسی که دنیا را از راه غیر حلالش بدست آورد هلاک گردد مگر اینکه توبه کند و بازگشت نماید، (مال حرام را بصاحبش بر گرداند) و کسی علم را از اهلش گرفته و به آن عمل کند نجات یابد و کسی منظورش از طلب علم مال دنیا باشد بهره‏ اش همان است (و در آخرت بهره ندارد)

اصول کافی جلد ۱ باب کسیکه از علمش روزی خورد و به آن بنازد ۱
**************************
امام صادق علیه السلام فرمود کسی که حدیث ما را برای سود دنیا خواهد در آخرت بهره‏ ای ندارد و هر که آن را برای خیر آخرت جوید خداوند خیر دنیا و آخرت به اوعطا فرماید.

اصول کافی جلد ۱ باب کسیکه از علمش روزی خورد و به آن بنازد ۲
**************************
ادامه نوشتار »