حکمت 231
تعريف عدل و إحسان
(اخلاقي ، اقتصادي ) و درود خدا بر او، فرمود: در تفسير آيه 90 سوره نحل «خدا به عدل و احسان فرمان مي ‏دهد» فرمود) عدل، همان انصاف، و احسان، همان بخشش است.
حکمت 232
ره آورد إنفاق
(اخلاقي ، اقتصادي ) و درود خدا بر او، فرمود: آن کس که با دست کوتاه ببخشد، از دستي بلند پاداش گيرد.
مي ‏گويم: (معني سخن اين است که آنچه انسان از اموال خود در راه خير و نيکي انفاق مي ‏کند، هر چند کم باشد، خداوند پاداش او را بسيار مي ‏دهد، و منظور از «دو دست» در اينجا دو نعمت است، که امام عليه السّلام بين نعمت پروردگار، و نعمت از ناحيه انسان، را با کوتاهي و بلندي فرق گذاشته است که نعمت و بخشش از ناحيه بنده را کوتاه، و از ناحيه خداوند را بلند قرار داده است، بدان جهت که نعمت خدا هميشگي و چند برابر نعمت مخلوق است، چرا که نعمت خداوند اصل و اساس تمام نعمتها است، بنا بر اين تمام نعمتها به نعمتهاي خدا باز مي ‏گردد، و از آن سرچشمه مي ‏گيرد).
حکمت 233
پرهيز از آغازگري در مبارزه
(اخلاق اجتماعي ، سياسي ) و درود خدا بر او، فرمود: (به فرزندش امام مجتبي عليه السّلام فرمود) کسي را به پيکار دعوت نکن، اما اگر تو را به نبرد خواندند بپذير، زيرا آغازگر پيکار تجاوزکار، و تجاوزکار شکست خورده است.
حکمت 234
تفاوت اخلاقي مردان و زنان
(اخلاقي ، علمي ) و درود خدا بر او، فرمود: برخي از نيکوترين خلق و خوي زنان، زشت‏ترين اخلاق مردان است، مانند، تکبّر، ترس، بخل، هر گاه زني متکبّر باشد، بيگانه را به حريم خود راه نمي ‏دهد، و اگر بخيل باشد اموال خود و شوهرش را حفظ مي ‏کند، و چون ترسان باشد از هر چيزي که به آبروي او زيان رساند فاصله مي ‏گيرد.«»
حکمت 235
نشانه خردمندي
(اخلاقي ) و درود خدا بر او، فرمود: (به امام گفتند، عاقل را به ما بشناسان، پاسخ داد:) خردمند آن است که هر چيزي را در جاي خود مي ‏نهد. (گفتند پس جاهل را تعريف کن فرمود) با معرّفي خردمند، جاهل را نيز شناساندم.
(يعني جاهل کسي که هر چيزي را در جاي خود نمي ‏گذارد، بنا بر اين با ترک معرّفي مجدّد، جاهل را شناساند)
نهج البلاغه قصار الحکم